Belevingsplekken

bioscoop-Gasthuis-Rivas-door-medewerkers-ingericht-na-trajectBelevingsplekken kunnen de stemming van mensen met dementie verbeteren en herinneringen doen herleven.
Het kan ook een fijne plek zijn waar je even iets heel anders kunt doen. Een plek die doet denken aan vroeger thuis.

Belevingsplekken dienen zo ontworpen te worden dat je er echt iets kan doen, kan beleven. Wat we daarmee bedoelen legt Wilma Lanke uit in haar column hieronder.

Don’t fool

In Nederland ontwerpen tegenwoordig heel wat interieur ontwerpers speciale belevingsruimten in gangen van woonzorghuizen voor mensen met dementie.
Het is een uitdaging plekken te creëren die uitnodigen om een interessante rondgang in de binnenruimte te maken, iets te beleven, en het bijvoorbeeld mogelijk maken even te gaan zitten op een voor de bewoner lange weg naar de keuken.
Een prettige belevingsplek kan een mogelijkheid bieden aan familieleden van de bewoner om even ‘iets te doen’ in plaats van de steeds moeilijker wordende gesprekken te voeren.

Voor de bewoner met dementie kan het echter zeer verwarrend zijn om als men vanuit de privé ruimte of slaapkamer komt, men zich plots bevindt tussen bomen in een bos. Vanwege een enorme fotoprint van bomen op de wand en een boom ‘look a like’ in de gang.
De context dient zorgvuldig te worden bestudeerd. Heeft de woonplek een lay out van een ‘normaal’ huis? Waarom dan een lantaarnpaal en bushalte in de gang met slaapkamers gezet?

Is er geen daglicht op een plek, geen directe relatie met buiten, bijvoorbeeld door de aanwezigheid van een raam, waarom dan juist op die plek een kunstmatig ‘buiten’, een tuin creëren met een oppottafel?

Bewoners met dementie functioneren op een emotioneel en intuïtief niveau.  Als de inrichting van hun woonomgeving niet klopt, zal die inrichting de al wazige wereld nog verwarrender maken.

Op de Dementia Design School in Stirling vertelde een Ierse architect over een van zijn projecten. De architect en de medewerkers van een huis voor bewoners met dementie waren zeer trots op een winkeltje dat ze hadden gebouwd in een gang. Hij was na een half jaar gaan kijken hoe het werd ervaren door de bewoners. Hij zat naast een bewoner op een bank en vroeg hem wat hij er van vond. Die reageerde heel boos; “the shop is never open”.

Het is belangrijk prettige belevingsplekken te creëren, maar laat de context niet los.

© Wilma Lanke